Viêm mũi dị ứng có thể khiến trẻ nghẹt mũi, hắt hơi, chảy mũi và khó chịu, đặc biệt là vào ban đêm. Nhiều cha mẹ nhận thấy ban ngày trẻ vẫn sinh hoạt khá bình thường nhưng khi nằm ngủ lại nghẹt mũi rõ rệt. Vì sao tình trạng này thường xảy ra?
Vì sao trẻ viêm mũi dị ứng thường nghẹt mũi hơn vào ban đêm?
Nghẹt mũi về đêm không phải là biểu hiện bất thường hiếm gặp ở trẻ bị viêm mũi dị ứng. Có nhiều yếu tố cùng tác động khiến tình trạng tắc nghẽn trong mũi trở nên rõ rệt hơn khi trẻ đi ngủ.
1. Tư thế nằm làm dịch và máu dồn về vùng mũi
Khi trẻ đứng hoặc ngồi vào ban ngày, dịch tiết trong mũi có thể thoát xuống họng hoặc ra ngoài dễ dàng hơn. Khi nằm xuống, sự thay đổi tư thế khiến máu trong các mạch máu ở niêm mạc mũi phân bố khác đi, đồng thời dịch tiết khó thoát hơn.

Ở trẻ đang có tình trạng niêm mạc mũi phù nề do dị ứng, khoảng không bên trong hốc mũi vốn đã bị thu hẹp. Chỉ cần niêm mạc sưng thêm một chút cũng có thể khiến trẻ cảm thấy khó thở bằng mũi rõ rệt hơn.
Đây là một trong những lý do cha mẹ thường thấy trẻ bắt đầu nghẹt mũi ngay sau khi nằm xuống hoặc nghẹt nhiều hơn trong lúc ngủ.
2. Các tác nhân gây dị ứng có thể xuất hiện ngay trong phòng ngủ
Phòng ngủ là nơi trẻ tiếp xúc với các vật dụng trong thời gian dài, đặc biệt là vào ban đêm. Với trẻ nhạy cảm, những yếu tố như bụi nhà, mạt bụi nhà, lông thú cưng hoặc nấm mốc có thể kích thích niêm mạc mũi.

Trong đó, mạt bụi nhà thường tồn tại nhiều ở những nơi sử dụng thường xuyên như nệm, gối, chăn và các loại đồ vải. Nếu phòng ngủ nhiều bụi hoặc chăn ga không được vệ sinh phù hợp, trẻ có thể tiếp xúc với dị nguyên trong nhiều giờ liên tục.
Vì vậy, một số trẻ có biểu hiện khá nhẹ vào ban ngày nhưng lại nghẹt mũi, hắt hơi hoặc chảy mũi nhiều hơn khi ở trong phòng ngủ.
3. Không khí phòng ngủ có thể làm mũi khó chịu hơn
Không khí quá khô, quá lạnh hoặc thay đổi nhiệt độ đột ngột cũng có thể khiến niêm mạc đường hô hấp bị kích thích. Đặc biệt vào những thời điểm sử dụng điều hòa trong thời gian dài, không khí trong phòng có thể trở nên khô hơn.
Ở trẻ có cơ địa dị ứng, niêm mạc mũi vốn nhạy cảm nên dễ phản ứng với những thay đổi này. Trẻ có thể cảm thấy khô mũi, ngứa mũi, hắt hơi hoặc nghẹt mũi khi nằm ngủ.
Tuy nhiên, không phải cứ nghẹt mũi vào ban đêm là do điều hòa hoặc thời tiết. Nếu triệu chứng lặp lại thường xuyên, cha mẹ nên chú ý đến các yếu tố dị ứng trong môi trường sống của trẻ.
Nghẹt mũi ban đêm có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ của trẻ
Nghẹt mũi khiến trẻ khó thở bằng mũi và có xu hướng chuyển sang thở bằng miệng khi ngủ. Điều này có thể làm trẻ ngủ không sâu, dễ tỉnh giấc hoặc ngủ không thoải mái.
Một số trẻ có thể ngáy, khô miệng hoặc thức dậy với cảm giác khó chịu ở vùng họng. Nếu tình trạng kéo dài, cha mẹ có thể nhận thấy trẻ ngủ không yên, thường xuyên trở mình hoặc mệt mỏi vào sáng hôm sau.

Điều đáng lưu ý là nghẹt mũi kéo dài không phải lúc nào cũng chỉ liên quan đến dị ứng. Ở trẻ, các vấn đề khác như viêm VA, viêm xoang, cảm lạnh hoặc bất thường cấu trúc trong mũi cũng có thể gây tắc nghẽn đường thở. Vì vậy, cần xem xét cả diễn biến và các triệu chứng đi kèm thay vì chỉ dựa vào một biểu hiện nghẹt mũi.
Làm gì để trẻ dễ chịu hơn khi ngủ?
Trước hết, cha mẹ nên giảm các yếu tố có thể kích thích mũi trong phòng ngủ. Chăn, ga, gối nên được vệ sinh định kỳ; hạn chế để nhiều thú bông, đồ vải dễ bám bụi quanh khu vực trẻ ngủ. Nếu gia đình có nuôi thú cưng, nên hạn chế để thú cưng vào phòng ngủ của trẻ, đặc biệt khi trẻ có biểu hiện nhạy cảm với lông hoặc các dị nguyên liên quan.
Phòng ngủ cũng nên được giữ sạch, thông thoáng và tránh khói thuốc, mùi nước hoa, xịt phòng hoặc các loại hóa chất có mùi mạnh. Khi sử dụng điều hòa, không nên để nhiệt độ quá thấp và cần vệ sinh thiết bị định kỳ.

Nếu trẻ có dịch mũi, cha mẹ có thể vệ sinh mũi bằng dung dịch nước muối phù hợp để giúp làm sạch dịch tiết và các tác nhân kích thích trong mũi. Việc vệ sinh cần thực hiện nhẹ nhàng, tránh dùng lực quá mạnh hoặc lạm dụng các dụng cụ hút mũi khi không cần thiết.
Quan trọng hơn, không nên tự ý sử dụng thuốc xịt thông mũi cho trẻ trong thời gian dài. Một số loại thuốc có thể giúp giảm nghẹt nhanh nhưng nếu sử dụng không đúng cách hoặc kéo dài có thể gây tác dụng không mong muốn và khiến tình trạng nghẹt mũi trở nên khó kiểm soát hơn.
Khi nào trẻ nghẹt mũi về đêm cần được kiểm tra?
Nếu trẻ thường xuyên nghẹt mũi về đêm, kéo dài hoặc tái diễn nhiều lần, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để xác định nguyên nhân. Đặc biệt cần lưu ý khi nghẹt mũi đi kèm hắt hơi liên tục, ngứa mũi, chảy mũi trong, ngáy kéo dài hoặc trẻ thường xuyên phải thở bằng miệng.
Trường hợp trẻ ngủ không yên, có những cơn ngừng thở hoặc khó thở khi ngủ cũng cần được đánh giá sớm. Đây có thể là dấu hiệu cho thấy tình trạng tắc nghẽn đường thở không đơn thuần chỉ do niêm mạc mũi bị dị ứng.
Việc xác định đúng nguyên nhân có ý nghĩa quan trọng vì cách xử lý sẽ khác nhau. Nếu nguyên nhân chính là dị ứng, việc hạn chế tiếp xúc với dị nguyên và kiểm soát tình trạng viêm sẽ giúp giảm triệu chứng. Nếu trẻ đồng thời có VA quá phát, viêm xoang hoặc một vấn đề khác gây cản trở đường thở, cần có hướng xử trí phù hợp với nguyên nhân đó.
Không phải trẻ nào nghẹt mũi ban đêm cũng là do dị ứng
Nghẹt mũi khi ngủ là triệu chứng thường gặp nhưng không đặc hiệu cho viêm mũi dị ứng. Cảm lạnh, viêm mũi do virus, viêm VA, viêm xoang hoặc môi trường phòng ngủ không phù hợp đều có thể khiến trẻ khó thở bằng mũi vào ban đêm.
Cha mẹ có thể quan sát thêm một số đặc điểm: trẻ có thường xuyên hắt hơi vào buổi sáng không, dịch mũi trong hay đặc, có ngứa mũi hoặc ngứa mắt không, triệu chứng có xuất hiện khi tiếp xúc với bụi hoặc thú cưng không và tình trạng kéo dài trong bao lâu.
Nếu trẻ thường xuyên nghẹt mũi về đêm nhưng ban ngày gần như bình thường, đặc biệt triệu chứng tái diễn trong thời gian dài, việc tìm hiểu các yếu tố trong phòng ngủ và đánh giá nguyên nhân sẽ hữu ích hơn việc chỉ tìm cách làm thông mũi tạm thời.
Kết luận
Trẻ viêm mũi dị ứng thường nghẹt mũi nhiều hơn vào ban đêm do sự kết hợp của tư thế nằm, niêm mạc mũi phù nề và việc tiếp xúc kéo dài với các tác nhân trong phòng ngủ. Giữ môi trường ngủ sạch, giảm bụi và dị nguyên, vệ sinh mũi đúng cách có thể giúp trẻ dễ chịu hơn.
Tuy nhiên, nếu nghẹt mũi kéo dài, tái diễn hoặc ảnh hưởng đến giấc ngủ, cha mẹ không nên mặc định nguyên nhân là dị ứng mà cần kiểm tra để xác định chính xác vấn đề đang khiến trẻ khó thở khi ngủ.
HỆ THỐNG PHÒNG KHÁM MEDASSIS CLINIC
📍Cơ sở 1: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG MEDASSIS – Dr. Đạt
🏥 Địa chỉ: 212 – Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội
☎️Hotline: 0988 669 212
📍Cơ sở 2: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG CHUYÊN SÂU – MedAssis | Vinmec Smartcity
🏥Địa chỉ: Lô đất ký hiệu F2-CCTP3, KĐT mới Tây Mỗ – Đại Mỗ – Vinhomes Park, Đ.Tây Mỗ, P. Tây Mỗ, Q. Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội
☎️Hotline: 024 32085678
⏰Thời gian làm việc: 8h00 – 20h00
🌐Website: http://medassisclinic.vn
#phongkhamtaimuihongmedassis #phongkhamtaimuihong #medassis #medassisclinic #chamsoctaimuihong



