Bạn có đang bỏ qua 10 dấu hiệu đầu tiên của nhiễm trùng đường hô hấp?

Nhiễm trùng đường hô hấp thường không bắt đầu bằng những cơn sốt cao hay ho dữ dội như nhiều người vẫn nghĩ. Trong thực tế lâm sàng, phần lớn trường hợp đều khởi phát rất âm thầm: chỉ là cảm giác khô cổ họng, vài tiếng ho nhẹ, một chút mệt mỏi cuối ngày. Chính sự “nhẹ nhàng” đó khiến nhiều người chủ quan, bỏ qua giai đoạn vàng để kiểm soát bệnh từ sớm.

Vấn đề không nằm ở triệu chứng nặng hay nhẹ, mà nằm ở việc bạn có nhận diện được những tín hiệu cảnh báo đầu tiên của cơ thể hay không. Khi được phát hiện đúng lúc, phần lớn các trường hợp có thể xử lý đơn giản, hạn chế lan rộng xuống phế quản, phổi và ngăn biến chứng kéo dài.

1. Cảm giác khô, rát hoặc ngứa họng thoáng qua

Đây là dấu hiệu xuất hiện sớm và phổ biến nhất.

Trước khi ho hoặc sốt xảy ra, niêm mạc họng thường bị kích thích nhẹ. Người bệnh có thể cảm thấy:

• Khô cổ họng khi thức dậy

• Ngứa nhẹ vùng hầu họng

• Nuốt vướng nhẹ

• Cảm giác như có “bụi” trong cổ

Triệu chứng này thường bị nhầm với thiếu nước, nói nhiều, nằm máy lạnh hoặc thay đổi thời tiết. Tuy nhiên, nếu cảm giác khô rát kéo dài hơn 24–48 giờ và không cải thiện dù đã uống đủ nước, đó có thể là biểu hiện sớm của nhiễm trùng đường hô hấp.

Ở giai đoạn này, phản ứng viêm mới chỉ khu trú tại niêm mạc. Can thiệp sớm có thể hạn chế tiến triển xuống đường hô hấp dưới.

2. Hắt hơi lặp lại, sổ mũi trong

Một sai lầm phổ biến là cho rằng chỉ dị ứng mới gây hắt hơi nhiều.

Trong giai đoạn đầu của nhiễm trùng đường hô hấp, virus hoặc vi khuẩn kích thích lớp biểu mô mũi, làm tăng tiết dịch nhầy. Biểu hiện thường gồm:

• Hắt hơi từng cơn

• Chảy mũi trong, loãng

• Nghẹt nhẹ một bên mũi

• Cảm giác lạnh trong mũi

Đặc điểm đáng lưu ý là dịch mũi vẫn trong suốt. Khi dịch chuyển sang màu vàng hoặc xanh, phản ứng viêm đã rõ rệt hơn.

Nhiều người chọn cách “kệ cho tự khỏi” ở giai đoạn này. Tuy nhiên, nếu tình trạng sổ mũi kéo dài trên 3 ngày kèm mệt mỏi tăng dần, khả năng nhiễm trùng đường hô hấp đang tiến triển là rất cao.

3. Ho khan rải rác

Ho không phải lúc nào cũng dữ dội ngay từ đầu.

Ở giai đoạn khởi phát, người bệnh thường chỉ:

• Ho khan vài tiếng trong ngày

• Ho tăng khi nói chuyện nhiều

• Ho rõ hơn vào buổi tối hoặc sáng sớm

Do không ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt, triệu chứng này thường bị bỏ qua. Nhưng ho khan chính là phản xạ tự vệ khi niêm mạc khí quản bắt đầu bị kích ứng.

Nếu sau 1–2 ngày, ho xuất hiện thường xuyên hơn hoặc chuyển sang ho có đờm, điều đó cho thấy quá trình nhiễm trùng đường hô hấp đang lan rộng.

4. Mệt mỏi nhẹ, uể oải bất thường

Không phải ai cũng sốt ngay khi mắc bệnh.

Một trong những dấu hiệu sớm quan trọng là cảm giác:

• Uể oải

• Giảm tập trung

• Buồn ngủ hơn bình thường

• Làm việc kém hiệu suất

Đây là phản ứng của hệ miễn dịch khi bắt đầu hoạt động chống lại tác nhân xâm nhập. Cytokine – các chất trung gian miễn dịch – được giải phóng có thể gây cảm giác mệt mỏi trước khi các triệu chứng hô hấp bộc lộ rõ.

Nếu bạn cảm thấy mệt không rõ lý do kèm theo khô họng hoặc sổ mũi nhẹ, cần nghĩ đến khả năng nhiễm trùng đường hô hấp đang hình thành.

5. Sốt nhẹ hoặc gai lạnh thoáng qua

Sốt trong giai đoạn đầu thường rất kín đáo:

• Thân nhiệt 37.5–38°C

• Cảm giác gai lạnh nhẹ

• Ớn lạnh về chiều tối

Nhiều người không đo nhiệt độ nên bỏ qua dấu hiệu này. Việc tự cho rằng “chắc do thiếu ngủ” khiến bệnh có cơ hội tiến triển.

Theo dõi nhiệt độ cơ thể trong 1–2 ngày đầu khi có biểu hiện bất thường là bước đơn giản nhưng rất quan trọng.

6. Đau đầu âm ỉ, nặng vùng trán

Khi nhiễm trùng đường hô hấp khởi phát tại mũi – xoang, người bệnh có thể xuất hiện:

• Đau âm ỉ vùng trán

• Căng nhẹ vùng giữa hai mắt

• Nặng đầu khi cúi xuống

Vì chưa có dịch mũi đặc hay nghẹt mũi nặng nên nhiều người không nghĩ đến nguyên nhân từ đường hô hấp.

Nhức đầu kèm sổ mũi nhẹ là dấu hiệu cần chú ý, đặc biệt trong giai đoạn giao mùa hoặc khi xung quanh có người đang bị bệnh.

7. Thay đổi nhẹ ở giọng nói

Khàn tiếng thoáng qua thường bị cho là do nói nhiều hoặc uống đá lạnh.

Tuy nhiên, ở giai đoạn đầu, viêm nhẹ thanh quản có thể khiến:

• Giọng khàn nhẹ

• Mau mỏi khi nói

• Cảm giác hụt hơi khi nói dài

Nếu triệu chứng kéo dài hơn 3 ngày kèm ho và rát họng, khả năng nhiễm trùng đường hô hấp lan xuống thanh quản là rất rõ.

8. Giảm hoặc thay đổi vị giác, khứu giác nhẹ

Không phải lúc nào mất mùi hoàn toàn mới đáng lo.

Một số người chỉ cảm thấy:

• Ngửi kém nhạy hơn

• Ăn không còn đậm vị như bình thường

Đây có thể là hậu quả của niêm mạc mũi bị phù nề nhẹ do nhiễm trùng đường hô hấp giai đoạn sớm. Việc bỏ qua triệu chứng này có thể khiến tình trạng nghẹt mũi nặng hơn trong vài ngày tiếp theo.

9. Cảm giác tức nhẹ vùng ngực khi hít sâu

Nếu nhiễm trùng bắt đầu lan xuống đường hô hấp dưới, người bệnh có thể:

• Cảm thấy tức nhẹ vùng sau xương ức

• Khó chịu khi hít sâu

• Ho tăng khi thay đổi tư thế

Ở giai đoạn này, nếu không kiểm soát tốt, viêm phế quản cấp có thể xuất hiện.

Bất kỳ cảm giác tức ngực nào kéo dài trên 48 giờ cũng không nên xem nhẹ.

10. Triệu chứng xuất hiện theo cụm

Một dấu hiệu quan trọng khác: các triệu chứng nhẹ thường xuất hiện cùng lúc.

Ví dụ:

• Khô họng + hắt hơi

• Ho khan + mệt mỏi

• Sổ mũi nhẹ + đau đầu

Khi hai hoặc nhiều biểu hiện nhỏ xuất hiện đồng thời, khả năng nhiễm trùng đường hô hấp cao hơn rất nhiều so với từng triệu chứng đơn lẻ.

Vì sao dễ bỏ qua giai đoạn đầu?

Có ba lý do chính:

1. Triệu chứng quá nhẹ

2. Dễ nhầm với dị ứng, mệt do công việc

3. Tâm lý chủ quan, chờ tự khỏi

Trong khi đó, 48–72 giờ đầu là thời điểm hệ miễn dịch phản ứng mạnh nhất. Nếu không nghỉ ngơi, không theo dõi kỹ, bệnh có thể tiến triển nặng hơn.

Khi nào cần đặc biệt cảnh giác?

Bạn nên theo dõi sát nếu:

• Có người trong gia đình đang mắc bệnh

• Trời giao mùa, độ ẩm thay đổi

• Bạn làm việc trong môi trường máy lạnh liên tục

• Cơ thể đang suy nhược

Trong các tình huống này, dấu hiệu đầu tiên của nhiễm trùng đường hô hấp thường xuất hiện nhanh và tiến triển mạnh hơn.

Đừng đợi đến khi triệu chứng rầm rộ

Nhiều người chỉ tìm đến cơ sở y tế khi:

• Ho nhiều

• Đờm đặc xanh vàng

• Sốt cao

• Khó thở

Tuy nhiên, ở thời điểm đó, quá trình viêm đã rõ rệt.

Nhận diện sớm các dấu hiệu đầu tiên của nhiễm trùng đường hô hấp giúp:

• Giảm nguy cơ biến chứng

• Hạn chế sử dụng kháng sinh không cần thiết

• Rút ngắn thời gian bệnh

• Tránh lây nhiễm cho người xung quanh

Kết luận

Nhiễm trùng đường hô hấp hiếm khi bắt đầu ầm ĩ. Nó thường khởi phát bằng những biểu hiện rất nhỏ: một chút khô họng, vài tiếng ho khan, cảm giác uể oải không rõ lý do. Vấn đề không phải là triệu chứng có nghiêm trọng hay không, mà là bạn có đủ tinh ý để nhận ra tín hiệu cảnh báo ban đầu của cơ thể.

Đừng đợi đến khi sốt cao hay ho kéo dài mới bắt đầu chú ý. Việc lắng nghe cơ thể ngay từ những thay đổi nhỏ nhất chính là bước quan trọng giúp kiểm soát bệnh hiệu quả và bảo vệ sức khỏe lâu dài.

____________

HỆ THỐNG PHÒNG KHÁM MEDASSIS CLINIC
📍Cơ sở 1: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG MEDASSIS – Dr. Đạt
🏥 Địa chỉ: 212 – Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội
☎️Hotline: 0988 669 212

📍Cơ sở 2: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG CHUYÊN SÂU – MedAssis | Vinmec Smartcity
🏥Địa chỉ: Lô đất ký hiệu F2-CCTP3, KĐT mới Tây Mỗ – Đại Mỗ – Vinhomes Park, Đ.Tây Mỗ, P. Tây Mỗ, Q. Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội
☎️Hotline: 024 32085678

⏰Thời gian làm việc: 8h00 – 20h00
🌐Website: http://medassisclinic.vn

#phongkhamtaimuihongmedassis #phongkhamtaimuihong #medassis #medassisclinic #chamsoctaimuihong