Subtotal 0 ₫
Viêm tai giữa ứ mủ là tình trạng nhiễm trùng ở tai giữa, thường xuất hiện sau các bệnh lý đường hô hấp trên và gặp nhiều ở trẻ nhỏ. Nếu không được phát hiện, điều trị phù hợp, bệnh có thể dẫn đến thủng màng nhĩ, viêm xương chũm hoặc các biến chứng nghiêm trọng hơn.
Viêm tai giữa ứ mủ là gì?
Viêm tai giữa ứ mủ xảy ra khi dịch tích tụ trong khoang tai giữa và bị nhiễm trùng, tạo thành dịch mủ. Tình trạng này thường liên quan đến rối loạn chức năng vòi nhĩ – ống thông giữa tai giữa và vùng mũi họng, có vai trò cân bằng áp lực và dẫn lưu dịch.
Ở trẻ nhỏ, vòi nhĩ ngắn và nằm ngang hơn so với người trưởng thành nên vi khuẩn, virus từ mũi họng dễ lan lên tai giữa. Đây là một trong những lý do trẻ em, đặc biệt trẻ dưới 2 tuổi, có nguy cơ mắc viêm tai giữa cao hơn.
Bệnh có thể xuất hiện cấp tính hoặc kéo dài, tái phát. Khi tình trạng viêm kéo dài, dịch tồn đọng lâu hoặc màng nhĩ bị thủng khiến tai chảy mủ, nguy cơ tổn thương cấu trúc của tai và ảnh hưởng thính lực sẽ tăng lên.
Nguyên nhân gây viêm tai giữa ứ mủ
Nguyên nhân thường bắt đầu từ nhiễm trùng đường hô hấp trên. Virus gây cảm lạnh, cúm hoặc các bệnh lý mũi họng có thể làm niêm mạc vòi nhĩ phù nề, khiến dịch trong tai giữa không thoát được. Sau đó, vi khuẩn có thể phát triển trong lượng dịch bị ứ đọng và gây nhiễm trùng.
Một số vi khuẩn thường liên quan đến viêm tai giữa cấp tính ở trẻ gồm Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae không định type và Moraxella catarrhalis. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng do vi khuẩn và không phải người bệnh nào cũng cần sử dụng kháng sinh.
Ngoài nhiễm trùng hô hấp, một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh như trẻ đi nhà trẻ, tiếp xúc với khói thuốc lá, tiền sử gia đình có người thường xuyên bị viêm tai giữa, sử dụng núm vú giả kéo dài hoặc có bất thường vùng sọ mặt như khe hở vòm miệng. Trẻ sinh non hoặc có vấn đề về miễn dịch cũng có thể có nguy cơ cao hơn.
Ở người lớn, các bệnh lý gây tắc nghẽn vùng mũi họng, viêm mũi xoang, dị ứng hoặc rối loạn chức năng vòi nhĩ có thể góp phần làm dịch tích tụ trong tai giữa.
Dấu hiệu viêm tai giữa ứ mủ cần chú ý
Biểu hiện có thể khác nhau tùy tuổi, mức độ viêm và tình trạng màng nhĩ.
Ở trẻ lớn và người trưởng thành, đau tai là triệu chứng thường gặp. Cơn đau có thể xuất hiện đột ngột, mức độ từ nhẹ đến dữ dội. Người bệnh cũng có thể cảm thấy tai bị đầy, ù tai hoặc nghe kém do dịch nằm phía sau màng nhĩ.
Khi áp lực trong tai giữa tăng lên và màng nhĩ bị thủng, dịch mủ có thể chảy ra ngoài qua ống tai. Một số trường hợp sau khi tai bắt đầu chảy dịch lại cảm thấy đau giảm do áp lực trong tai giữa được giải phóng.
Ở trẻ nhỏ chưa biết mô tả triệu chứng, dấu hiệu có thể kín đáo hơn. Trẻ có thể quấy khóc, khó ngủ, bỏ bú, ăn uống kém, thường xuyên đưa tay kéo hoặc dụi tai. Sốt có thể xuất hiện nhưng không phải trường hợp nào cũng sốt.
Nếu tình trạng viêm kéo dài, người bệnh có thể chủ yếu biểu hiện bằng nghe kém và chảy dịch tai tái diễn. Đặc biệt, chảy mủ tai kéo dài, mủ có mùi hôi hoặc nghe kém tăng dần là những dấu hiệu cần được kiểm tra thay vì tự điều trị tại nhà.
Viêm tai giữa ứ mủ có nguy hiểm không?
Phần lớn trường hợp viêm tai giữa cấp tính có thể được điều trị và hồi phục tốt. Tuy nhiên, bệnh vẫn có khả năng gây biến chứng nếu nhiễm trùng lan rộng hoặc kéo dài.
Một trong những biến chứng thường được quan tâm là thủng màng nhĩ. Lỗ thủng có thể tự liền trong nhiều trường hợp, nhưng nếu viêm nhiễm kéo dài, màng nhĩ có thể không hồi phục hoàn toàn và gây ảnh hưởng đến khả năng nghe.
Nhiễm trùng cũng có thể lan đến xương chũm phía sau tai, gây viêm xương chũm. Trong những trường hợp nặng và hiếm gặp hơn, nhiễm trùng có thể lan vào tai trong hoặc các cấu trúc nội sọ, dẫn đến viêm mê nhĩ, liệt dây thần kinh mặt, viêm màng não hoặc áp xe nội sọ. Đây là những biến chứng nghiêm trọng, có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.
Trẻ dưới 2 tuổi cần được theo dõi sát khi có nhiễm trùng tai giữa, đặc biệt khi trẻ sốt cao, đau nhiều, tình trạng toàn thân xấu đi hoặc xuất hiện các biểu hiện bất thường.
Chẩn đoán như thế nào?
Chẩn đoán chủ yếu dựa trên triệu chứng, tiền sử bệnh và thăm khám tai. Khi kiểm tra, màng nhĩ có thể đỏ, phồng, giảm hoặc mất khả năng di động và các mốc giải phẫu bình thường có thể không còn rõ.
Nội soi tai giúp quan sát trực tiếp màng nhĩ và phát hiện dịch, tình trạng viêm hoặc lỗ thủng. Đo nhĩ lượng có thể được sử dụng để đánh giá tình trạng thông khí và dịch trong tai giữa.
Không phải trường hợp nào cũng cần lấy dịch tai để nuôi cấy. Xét nghiệm này thường được cân nhắc trong những trường hợp nặng, tái phát, không đáp ứng điều trị hoặc khi cần xác định vi khuẩn gây bệnh.
Điều trị viêm tai giữa ứ mủ
Điều trị phụ thuộc vào tuổi, mức độ bệnh, tình trạng màng nhĩ, triệu chứng và diễn biến cụ thể.
Với trường hợp nhẹ, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi trong một khoảng thời gian phù hợp vì nhiều trường hợp viêm tai giữa cấp tính có thể tự cải thiện. Thuốc giảm đau, hạ sốt có thể được sử dụng khi cần để kiểm soát triệu chứng.
Kháng sinh không phải lúc nào cũng cần thiết. Thuốc thường được cân nhắc khi người bệnh có biểu hiện nhiễm trùng nặng, trẻ còn rất nhỏ, bệnh ở cả hai tai trong một số nhóm tuổi, có dịch tai chảy do thủng màng nhĩ hoặc triệu chứng không cải thiện theo thời gian theo dõi. Việc lựa chọn thuốc và thời gian điều trị cần dựa trên đánh giá của nhân viên y tế.
Nếu tình trạng chảy mủ kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc có tổn thương cấu trúc tai, người bệnh có thể cần các phương pháp điều trị chuyên sâu hơn. Một số trường hợp có thể được cân nhắc đặt ống thông khí hoặc phẫu thuật tùy nguyên nhân và mức độ tổn thương.
Người bệnh không nên tự mua thuốc nhỏ tai khi chưa biết màng nhĩ có bị thủng hay không. Một số loại thuốc nhỏ tai không phù hợp khi có lỗ thủng màng nhĩ và có thể gây tổn thương tai trong.
Cách phòng ngừa
Không phải tất cả trường hợp đều có thể phòng tránh hoàn toàn, nhưng một số biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và tái phát. Trẻ nên được tiêm chủng đầy đủ theo lịch, đặc biệt là các vaccine giúp phòng những tác nhân liên quan đến viêm tai giữa và nhiễm trùng hô hấp.
Giữ trẻ tránh xa khói thuốc lá, hạn chế tiếp xúc với người đang mắc bệnh hô hấp và duy trì vệ sinh tay thường xuyên cũng có ý nghĩa trong việc giảm lây nhiễm.
Với trẻ nhỏ, nuôi con bằng sữa mẹ có thể giúp giảm nguy cơ một số bệnh nhiễm trùng. Khi cho trẻ bú bình, nên giữ đầu trẻ ở tư thế phù hợp, tránh để trẻ nằm hoàn toàn khi bú.
Quan trọng nhất, khi trẻ hoặc người lớn có các dấu hiệu như đau tai dữ dội, sốt cao, chảy mủ tai, nghe kém đột ngột, sưng đỏ phía sau tai, chóng mặt, yếu liệt mặt hoặc tình trạng toàn thân xấu đi, cần được khám sớm. Việc phát hiện và xử trí đúng nguyên nhân giúp hạn chế tổn thương tai và phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm.
____________
HỆ THỐNG PHÒNG KHÁM MEDASSIS CLINIC
📍Cơ sở 1: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG MEDASSIS – Dr. Đạt
🏥 Địa chỉ: 212 – Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội
☎️Hotline: 0988 669 212
📍Cơ sở 2: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG CHUYÊN SÂU – MedAssis | Vinmec Smartcity
🏥Địa chỉ: Lô đất ký hiệu F2-CCTP3, KĐT mới Tây Mỗ – Đại Mỗ – Vinhomes Park, Đ.Tây Mỗ, P. Tây Mỗ, Q. Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội
☎️Hotline: 024 32085678
⏰Thời gian làm việc: 8h00 – 20h00
🌐Website: http://medassisclinic.vn
#phongkhamtaimuihongmedassis #phongkhamtaimuihong #medassis #medassisclinic #chamsoctaimuihong
