Trẻ bị viêm mũi họng nhưng không sốt: có cần đi khám?

Viêm mũi họng là một trong những bệnh lý hô hấp trên phổ biến nhất ở trẻ nhỏ, đặc biệt vào thời điểm giao mùa hoặc khi trẻ đi nhà trẻ, mẫu giáo. Điều khiến nhiều cha mẹ băn khoăn là có không ít trường hợp trẻ bị viêm mũi họng nhưng không hề sốt, trẻ vẫn chơi, ăn uống tương đối bình thường. Điều này dễ khiến phụ huynh chủ quan, chần chừ việc thăm khám vì cho rằng bệnh nhẹ và có thể tự khỏi.

Vậy trẻ viêm mũi họng nhưng không sốt có thực sự vô hại không? Trường hợp nào chỉ cần theo dõi tại nhà, và khi nào cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để tránh biến chứng? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất của tình trạng này và có hướng xử trí phù hợp.

Viêm mũi họng ở trẻ là gì?

Viêm mũi họng là tình trạng niêm mạc mũi và họng bị viêm, phù nề, tăng tiết dịch, thường gặp ở trẻ em do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện. Bệnh có thể xuất hiện đơn lẻ hoặc là biểu hiện khởi phát của nhiều bệnh lý hô hấp khác.

Trong viêm mũi họng, trẻ có thể gặp các triệu chứng như:

• Sổ mũi (trong, đục hoặc xanh vàng)

• Nghẹt mũi, thở bằng miệng

• Ho khan hoặc ho có đờm

• Đau rát họng, ngứa họng

• Khàn tiếng nhẹ

• Ăn uống kém hơn bình thường

Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp viêm mũi họng đều kèm theo sốt, đặc biệt ở giai đoạn sớm hoặc khi mức độ còn nhẹ.

Vì sao trẻ không sốt?

Đây là tình trạng khá phổ biến và có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Việc không sốt không đồng nghĩa với việc bệnh không đáng lo.

1. Do virus nhẹ

Đa số các trường hợp viêm mũi họng ở trẻ là do virus. Với những chủng virus gây viêm nhẹ, phản ứng viêm của cơ thể chưa đủ mạnh để gây sốt. Trẻ vẫn có triệu chứng sổ mũi, ho nhẹ nhưng thân nhiệt bình thường.

2. Viêm mũi họng dị ứng

Viêm mũi họng do dị ứng (phấn hoa, bụi mịn, lông thú, thời tiết thay đổi) thường không gây sốt. Trẻ có thể hắt hơi nhiều, sổ mũi trong, ngứa mũi, ngứa họng, nghẹt mũi về đêm nhưng không mệt nhiều.

3. Giai đoạn khởi phát

Ở giai đoạn đầu, bệnh có thể chưa biểu hiện sốt. Nếu không được chăm sóc đúng cách, bệnh có thể tiến triển nặng hơn sau vài ngày và bắt đầu xuất hiện sốt.

4. Viêm mũi họng mạn tính hoặc tái phát nhiều lần

Những trẻ bị tái đi tái lại hoặc viêm mũi họng mạn tính thường ít sốt. Các triệu chứng kéo dài dai dẳng như sổ mũi, ho, khịt mũi, viêm họng nhẹ nhưng không bùng phát dữ dội.

Trẻ viêm mũi họng không sốt có nguy hiểm không?

Câu trả lời là: không nên chủ quan, dù trẻ không sốt.

Trong nhiều trường hợp, viêm mũi họng không sốt có thể tự cải thiện nếu được chăm sóc tốt. Tuy nhiên, nếu tình trạng kéo dài hoặc xử trí sai cách, bệnh vẫn có thể gây ra các vấn đề như:

• Viêm tai giữa

• Viêm xoang

• Viêm thanh quản

• Ho kéo dài nhiều tuần

• Ảnh hưởng đến giấc ngủ và khả năng ăn uống của trẻ

Đặc biệt ở trẻ nhỏ, dịch mũi đặc và nghẹt mũi kéo dài có thể khiến trẻ thở kém, dễ quấy khóc, chậm tăng cân.

Khi nào trẻ viêm mũi họng nhưng không sốt cần đi khám?

Cha mẹ nên đưa trẻ đi khám nếu xuất hiện một hoặc nhiều dấu hiệu sau:

• Viêm mũi họng kéo dài trên 7–10 ngày không cải thiện

• Sổ mũi đặc, xanh vàng, có mùi hôi

• Ho tăng dần, ho nhiều về đêm

• Trẻ nghẹt mũi nặng, thở khò khè

• Trẻ đau tai, kéo tai, quấy khóc nhiều

• Trẻ mệt mỏi, ăn uống kém rõ rệt

• Viêm mũi họng tái phát liên tục trong thời gian ngắn

Trong những trường hợp này, việc thăm khám giúp xác định rõ nguyên nhân (virus, vi khuẩn, dị ứng hay biến chứng) và có hướng điều trị phù hợp.

Chăm sóc trẻ tại nhà đúng cách

Với các trường hợp nhẹ, trẻ viêm mũi họng không sốt có thể được theo dõi và chăm sóc tại nhà. Tuy nhiên, việc chăm sóc cần đúng phương pháp để tránh bệnh kéo dài.

1. Giữ thông thoáng đường mũi

• Nhỏ mũi bằng nước muối sinh lý đúng cách

• Không lạm dụng hút mũi quá nhiều lần trong ngày

• Giữ không khí trong phòng sạch, đủ ẩm

2. Cho trẻ uống đủ nước

Nước giúp làm loãng dịch nhầy, giảm cảm giác khô rát họng và hỗ trợ đào thải tác nhân gây bệnh.

3. Đảm bảo chế độ ăn đầy đủ dinh dưỡng

• Ưu tiên thức ăn mềm, ấm

• Tránh đồ lạnh, thức ăn nhiều dầu mỡ

• Bổ sung rau xanh, trái cây chứa vitamin C tự nhiên

4. Nghỉ ngơi hợp lý

Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng trong quá trình hồi phục của trẻ bị viêm mũi họng.

Những sai lầm cha mẹ thường gặp khi trẻ không sốt

Nhiều phụ huynh khi thấy trẻ viêm mũi họng nhưng không sốt thường mắc các sai lầm sau:

• Tự ý mua kháng sinh dù không có chỉ định

• Dùng thuốc ho, thuốc cảm phối hợp không phù hợp với độ tuổi

• Không vệ sinh mũi họng cho trẻ vì nghĩ bệnh nhẹ

• Để trẻ tiếp xúc điều hòa lạnh hoặc không khí ô nhiễm

Những sai lầm này có thể khiến viêm mũi họng kéo dài hoặc dễ tái phát.

Cách phòng ngừa 

Để hạn chế viêm mũi họng, cha mẹ nên:

• Giữ ấm mũi họng cho trẻ khi thời tiết thay đổi

• Rửa tay thường xuyên, hạn chế lây nhiễm

• Tránh cho trẻ tiếp xúc với khói thuốc, bụi bẩn

• Duy trì môi trường sống sạch, thông thoáng

• Tăng cường sức đề kháng thông qua chế độ sinh hoạt lành mạnh

Kết luận

Trẻ viêm mũi họng nhưng không sốt là tình trạng thường gặp và không phải lúc nào cũng nguy hiểm. Tuy nhiên, việc không sốt không đồng nghĩa với việc có thể bỏ qua hoặc chủ quan. Cha mẹ cần theo dõi sát diễn biến triệu chứng, chăm sóc đúng cách và đưa trẻ đi khám khi có dấu hiệu kéo dài hoặc bất thường.

Hiểu đúng về viêm mũi họng sẽ giúp phụ huynh chủ động bảo vệ sức khỏe hô hấp cho trẻ, hạn chế biến chứng và giúp trẻ hồi phục nhanh hơn.