Subtotal $0.00
Viêm mũi họng là một trong những tình trạng đường hô hấp trên gặp rất phổ biến, đặc biệt ở trẻ nhỏ và người có sức đề kháng kém. Nhiều người có tâm lý chủ quan, cho rằng chỉ cần vài ngày sẽ tự khỏi hoặc chỉ cần uống thuốc cầm chừng. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít trường hợp viêm mũi họng tiến triển nặng, lan sâu và dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng như viêm tai giữa hoặc viêm phổi, chỉ vì chăm sóc sai cách ngay từ giai đoạn đầu.
Điều đáng lo ngại là những biến chứng này không xảy ra đột ngột, mà diễn tiến âm thầm qua nhiều sai lầm nhỏ trong sinh hoạt, vệ sinh mũi họng và sử dụng thuốc không đúng. Khi nhận ra thì bệnh đã nặng, thời gian điều trị kéo dài, nguy cơ tái phát cao và ảnh hưởng rõ rệt đến sức khỏe lâu dài, đặc biệt ở trẻ em.
1. Vì sao viêm mũi họng dễ lan xuống phổi nếu chăm sóc không đúng?
Mũi – họng – thanh quản – khí quản – phế quản – phổi là một hệ thống liên thông. Khi vùng mũi họng bị viêm, dịch tiết chứa vi khuẩn, virus hoặc nấm sẽ tăng lên. Nếu không được kiểm soát tốt, các tác nhân này có thể trôi xuống đường hô hấp dưới theo dòng dịch hoặc theo hơi thở, đặc biệt khi người bệnh:
-
Ho nhiều nhưng không khạc đờm đúng cách
-
Nằm đầu thấp khi đang nghẹt mũi
-
Ngủ điều hòa lạnh, khô niêm mạc
-
Không làm sạch mũi họng thường xuyên
Ở trẻ nhỏ, khả năng tự làm sạch đường thở còn yếu, phản xạ ho chưa hiệu quả, nên nguy cơ lan viêm xuống phổi càng cao. Ban đầu, tình trạng có thể chỉ là viêm phế quản, nhưng nếu tiếp tục chăm sóc sai, bệnh hoàn toàn có thể tiến triển thành viêm phổi.
2. Sai lầm phổ biến khiến viêm mũi họng tiến triển thành viêm phổi
Chủ quan vì không sốt hoặc sốt nhẹ
Nhiều trường hợp viêm mũi họng không sốt cao, chỉ ho, sổ mũi, đau họng nhẹ nên người bệnh bỏ qua. Tuy nhiên, mức độ viêm không chỉ thể hiện qua nhiệt độ cơ thể mà còn phụ thuộc vào vị trí và thời gian tồn tại của ổ viêm.
Uống thuốc cầm chừng, ngắt quãng
Tự ý dùng thuốc giảm triệu chứng vài ngày, thấy đỡ thì ngưng, khiến ổ viêm không được kiểm soát triệt để, tiếp tục âm thầm lan xuống dưới.
Không xử lý nghẹt mũi đúng cách
Nghẹt mũi kéo dài khiến người bệnh phải thở bằng miệng. Không khí lạnh, khô đi thẳng xuống phế quản, làm giảm khả năng bảo vệ của đường hô hấp dưới, tạo điều kiện cho tác nhân gây bệnh phát triển.
Không chú ý đến ho về đêm
Ho về đêm kéo dài là dấu hiệu cho thấy dịch viêm chảy xuống đường thở khi nằm. Đây là yếu tố nguy cơ cao dẫn đến viêm phế quản và viêm phổi nếu không được can thiệp sớm.
3. Vì sao viêm mũi họng rất dễ gây viêm tai giữa?
Tai giữa không phải là cơ quan tách biệt hoàn toàn. Tai giữa thông với mũi họng thông qua vòi nhĩ. Khi mũi họng bị viêm, vi khuẩn và dịch viêm có thể:
-
Trào ngược lên tai giữa khi xì mũi sai cách
-
Lan lên vòi nhĩ trong bối cảnh phù nề, tắc nghẽn
-
Tồn đọng dịch lâu ngày tạo môi trường cho vi khuẩn sinh sôi
Trẻ em là đối tượng đặc biệt dễ bị viêm tai giữa sau viêm mũi họng, do vòi nhĩ ngắn, rộng và nằm ngang hơn người lớn.
4. Những thói quen sai khiến viêm tai giữa xuất hiện sau viêm mũi họng
Xì mũi quá mạnh hoặc bịt một bên mũi
Hành động này làm tăng áp lực trong mũi họng, đẩy dịch viêm ngược lên tai giữa qua vòi nhĩ – nguyên nhân rất thường gặp gây viêm tai giữa cấp.
Để mũi họng viêm kéo dài nhiều ngày
Viêm càng lâu, nguy cơ ứ dịch sau màng nhĩ càng cao. Dịch ứ lâu ngày không chỉ gây viêm tai giữa mà còn ảnh hưởng đến thính lực.
Không theo dõi dấu hiệu đau tai nhẹ
Viêm tai giữa giai đoạn đầu có thể chỉ đau âm ỉ, cảm giác đầy tai, nghe kém nhẹ. Nhiều người bỏ qua cho đến khi tai đau dữ dội hoặc chảy dịch.
5. Trẻ nhỏ – đối tượng dễ gặp biến chứng nhất
Ở trẻ em, viêm mũi họng không đơn thuần là bệnh nhẹ. Hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, cấu trúc tai mũi họng đặc thù khiến bệnh dễ lan nhanh và nặng hơn.
Nếu chăm sóc sai cách, trẻ có thể gặp:
-
Viêm tai giữa tái đi tái lại
-
Viêm phổi, viêm tiểu phế quản
-
Ho kéo dài nhiều tuần
-
Chậm tăng cân, mệt mỏi, ngủ kém
Điều nguy hiểm là trẻ không mô tả được triệu chứng rõ ràng, nên việc phát hiện sớm phụ thuộc rất nhiều vào sự quan sát của người lớn.
6. Dấu hiệu cảnh báo viêm mũi họng đang biến chứng
Người bệnh cần đặc biệt lưu ý khi xuất hiện các dấu hiệu sau:
-
Ho nhiều hơn, đặc biệt ho về đêm hoặc ho kèm khò khè
-
Thở nhanh, thở mệt, nặng ngực
-
Đau tai, ù tai, nghe kém
-
Sốt kéo dài hoặc sốt tái đi tái lại
-
Trẻ quấy khóc, kéo tai, ngủ không yên
Đây đều là những dấu hiệu cho thấy ổ viêm không còn khu trú ở mũi họng.
7. Chăm sóc đúng cách để ngăn viêm mũi họng biến chứng
Làm sạch mũi họng đều đặn
Rửa mũi đúng kỹ thuật giúp loại bỏ dịch viêm, giảm lượng tác nhân gây bệnh và hạn chế dòng dịch chảy xuống phổi hoặc tai giữa.
Xử lý nghẹt mũi sớm
Không để nghẹt mũi kéo dài, đặc biệt là ban đêm. Giữ mũi thông thoáng giúp bảo vệ đường thở dưới.
Uống đủ nước, giữ ẩm không khí
Niêm mạc ẩm sẽ tăng khả năng tự bảo vệ và giảm nguy cơ lan viêm.
Theo dõi sát diễn tiến bệnh
Nếu sau 3–5 ngày triệu chứng không cải thiện hoặc nặng hơn, cần đánh giá lại tình trạng thay vì tự ý kéo dài điều trị tại nhà.’
Kết luận
Viêm mũi họng không đáng sợ nếu được chăm sóc và theo dõi đúng cách. Điều đáng lo nằm ở sự chủ quan và những thói quen sai lầm tưởng như vô hại, nhưng lại mở đường cho viêm phổi và viêm tai giữa hình thành. Hiểu rõ cơ chế lan bệnh, nhận diện sớm dấu hiệu bất thường và chăm sóc khoa học ngay từ đầu chính là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe đường hô hấp, đặc biệt ở trẻ nhỏ.
____________
HỆ THỐNG PHÒNG KHÁM MEDASSIS CLINIC
📍Cơ sở 1: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG MEDASSIS – Dr. Đạt
🏥 Địa chỉ: 212 – Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội
☎️Hotline: 0988 669 212
📍Cơ sở 2: PHÒNG KHÁM TAI MŨI HỌNG CHUYÊN SÂU – MedAssis | Vinmec Smartcity
🏥Địa chỉ: Lô đất ký hiệu F2-CCTP3, KĐT mới Tây Mỗ – Đại Mỗ – Vinhomes Park, Đ.Tây Mỗ, P. Tây Mỗ, Q. Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội
☎️Hotline: 024 32085678
⏰Thời gian làm việc: 8h00 – 20h00
🌐Website: http://medassisclinic.vn
#phongkhamtaimuihongmedassis #phongkhamtaimuihong #medassis #medassisclinic #chamsoctaimuihong
